Gelir Vergisi Beyanname Düzenleme Rehberi – 2025

2025 YILINA İLİŞKİN GELİRLERİN BEYANI (ÖZET)

1. 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’na göre 2025 yılında gelir elde edenlerin, yıllık gelir vergisi beyannamelerini 1 Mart 2026 Pazar tarihinden başlayarak 31 Mart 2026 Salı günü saat 23.59’a kadar vermeleri gerekmektedir.

2. 2025 yılında elde edilen gerçek usulde vergilendirilen kazançlara ilişkin olarak 31 Mart 2026 Salı günü tarihine kadar verilecek yıllık beyanname üzerinden hesaplanan gelir vergisinin iki eşit taksitte olmak üzere;

• Birinci taksitin 31 Mart 2026 Salı gününe kadar,

• İkinci taksitin 31 Temmuz 2026 Cuma gününe kadar,

ödenmesi gerekmektedir.

3. 2024 yılı faaliyet döneminde kurumlar vergisi veya ticari, zirai ve mesleki kazancı nedeniyle gerçek usulde vergilendirilen gelir vergisi mükelleflerinden aktif toplamı 91.807.000 TL ve net satışlar toplamı 183.568.000 TL’yi aşmayan mükellefler 2025 yılı beyannamelerini 3568 sayılı Kanuna göre yetki almış meslek mensuplarına imzalatmak zorundadırlar

4. Birden fazla işverenden tevkif yoluyla vergilendirilmiş ücret geliri elde edenlerin birden sonraki işverenden elde ettiği ücret gelirleri toplamının 330.000 TL’yi aşması halinde, birinci işverenden alınan ücret geliri dahil tüm ücret gelirlerinin yıllık gelir vergisi beyannamesiyle beyan edilmesi gerekmektedir.

6. 2025 yılında tamamı stopaj yoluyla vergilendirilse de GVK 18 inci madde kapsamındaki 4.300.000 TL’yi aşan serbest meslek kazançlarının beyan edilmesi gerekmektedir.

7. Bilanço esasına göre defter tutan ticari kazanç sahiplerinin, gerekli koşulların var olması halinde 2025 yılı kazançlarının tespitinde finansman gider kısıtlaması uygulamaları gerekmektedir.

8. 2025 yılına ilişkin olarak 2026 yılında verilecek gelir vergisi beyannamelerinde hesaplanan vergiye uyumlu mükellefler için vergi indirim tutarı, en fazla 12.000.000 TL’dir.

9. 2025 yılı içinde GMSİ elde edenler bu gelirleri için 31 Mart 2026 tarihine kadar ikametgahlarının bulunduğu yer vergi dairesine gelir vergisi beyannamesi vermek durumundadırlar. 2025 yılı GMSİ istisna tutarı 47.000 TL’dir.

11. 2025 yılı için tevkif yoluyla kesilen vergilere ilişkin olarak 2026 yılında inceleme raporu aranmaksızın nakden iade edilecek tutar 426.000 TL’dir.

12. 2026 yılı için nakden iade talebinin 4.266.000 Türk Lirasına kadar olan kısmı mükellefle süresinde tam tasdik sözleşmesi düzenlemiş yeminli mali müşavirce düzenlenecek tam tasdik raporu uyarınca iade edilebilir.

13. 2025 yılı gelirlerinin vergilendirilmesinde uygulanan tarife aşağıdaki gibidir.

A-Ücret Gelirleri Dışında Kalan Diğer Gelirler İçin

B- Ücret Gelirleri İçin

14. Aylık ya da üç aylık berat dosyası yükleyen gerçek kişiler Aralık / Ekim-Kasım-Aralık 2025 dönemi berat dosyalarını 10 Nisan 2026 günü sonuna kadar yüklemelidir.

1. GİRİŞ

Gelir vergisi, gerçek kişilerin bir takvim yılı içinde elde ettikleri kazanç ve iratların safi tutarı üzerinden (yükümlüsünün kişisel ve ailevi durumu da göz önünde tutularak) artan oranlı tarifeye göre alınan şahsi ve dolaysız bir vergidir.

GVK’nin 1’inci maddesinde gerçek kişilerin gelirlerinin gelir vergisine tabi olduğu belirtildikten sonra, gelirin bir gerçek kişinin bir takvim yılı içinde elde ettiği kazanç ve iratların safi tutarı olduğu ifade edilmiştir. Aynı Kanunun 2’nci maddesinde de gelire giren kazanç ve iratların;

1. Ticarî kazançlar

2. Ziraî kazançlar

3. Ücretler

4. Serbest meslek kazançları

5. Gayrimenkul sermaye iratları

6. Menkul sermaye iratları ve

7. Diğer kazanç ve iratlar

olduğu hüküm altına alınmıştır.

Gelir vergisinin mükellefi, GVK ’da sayılan gelir unsurlarını elde eden tüm gerçek kişilerdir ve bir kazanç ve iradın gelir vergisine tabi tutulabilmesi için yukarıda sayılan yedi gelir unsurundan birine dahil olması gerekir.

Yedinci bentte sayılan kazanç ve iratlar ilk altı gruba girmeyen kazanç ve iratların topluca dahil edildiği bir grup değildir. Burada yer alacak kazanç ve iratların (diğer kazanç ve iratların) nelerden oluştuğu, GVK’nın mükerrer 80’inci ve 82’nci maddelerinde tek tek sayılmıştır. Gelir unsurlarına girmeleri koşuluyla, kanunen yasaklanmış faaliyetlerden (örneğin kumarhane ve randevuevi işletme, uyuşturucu madde imal ve satışı, silah başta olmak üzere her türlü kaçakçılık, ruhsatsız bina yapmak ve satmak, naylon fatura tanzim etmek vb.) elde edilen kazançlar da gelir vergisine tabidir. Yasak faaliyetlerin vergilendirilmesine ilişkin VUK md 9/2’ye göre; vergiyi doğuran olayın kanunlarla yasak edilmiş bulunması, mükellefiyeti ve vergi sorumluluğunu kaldırmamaktadır.

2. GELİR VERGİSİNDE TAM VE DAR MÜKELLEFİYET

Vergi kanunlarına göre kendisine vergi borcu yüklenen gerçek ve tüzel kişiler vergi mükellefidir. GVK’de verginin mükellefi olan gerçek kişilerin vergilendirilmesinde tam ve dar mükellefiyet esası olmak üzere iki çeşit mükellefiyet öngörülmüştür.

2.1. Tam Mükellefiyet

GVK’nın 3’üncü maddesinde; Türkiye’de yerleşmiş olanlar (ister Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olsun isterse yabancı uyruklu olsun) ile resmi daire ve müesseselere veya merkezi Türkiye’de bulunan teşekkül ve teşebbüslere bağlı olup adı geçen daire, müessese, teşekkül ve teşebbüslerin işleri dolayısıyla yabancı memleketlerde oturan Türk vatandaşları tam mükellef sayılmış ve bunların Türkiye içinde ve dışında elde ettikleri kazanç ve iratların toplamı üzerinden vergilendirilecekleri belirtilmiştir.

Yabancı memleketlerde oturan Türk vatandaşlarından, bulundukları memleketlerde elde ettikleri kazanç ve iratları dolayısıyla gelir vergisine veya benzeri vergiye tabi tutulmuş bulunanlar, anılan kazanç ve iratları üzerinden ayrıca vergilendirilmezler. GVK’nın 123’üncü maddesi hükmüne göre, yabancı ülkede ödenen vergi, Türkiye’de hesaplanan vergiden (mükerrer vergilendirmeyi önlemek için) mahsup edilir.

GVK’ya göre, Türkiye›de yerleşmiş olanlar aşağıdaki gibidir.

– İkametgâhı Türkiye›de bulunanlar.

– Bir takvim yılı içinde Türkiye’de devamlı olarak 6 aydan fazla oturanlar (Geçici ayrılmalar Türkiye’de oturma süresini kesmez). Altı aylık oturma süresi her bir takvim yılı itibarıyla dikkate alınacaktır. Örneğin 1 Ekim 2024’de Türkiye’ye gelen ve 2 Nisan 2025’te Türkiye’den ayrılan şahıs her ne kadar kalış süresi 6 ayı aşmış olsa da “bir takvim yılı içinde 6 ay” şartı gerçekleşmediğinden Türkiye’de yerleşmiş sayılmaz.

T.C.

GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI

İzmir Defterdarlığı

Gelir Kanunları Usul Grup Müdürlüğü

Sayı: E-67854564-105[1741-9497]-219334

Tarih: 21.04.2025

Konu: Gelecek Aylara/Gelecek Yıllara Ait Giderler de Enflasyon Düzeltmesi

İlgide kayıtlı özelge talep formunuzun incelenmesinden, 31/12/2023 tarihli bilançonuzun enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu “180-Gelecek Aylara Ait Giderler” ve “280-Gelecek Yıllara Ait Giderler” hesaplarında oluşan düzeltme farklarının 2024 yılında ilgili gider hesaplarına kaydedilip kaydedilmeyeceği hususunda Defterdarlığımız görüşünü talep ettiğiniz anlaşılmaktadır.

213 sayılı Vergi Usul Kanununun;

– Mükerrer 298 inci maddesinin (A) fıkrasında, “A)Malî tablolarda yer alan parasal olmayan kıymetler aşağıdaki hükümlere göre enflasyon düzeltmesine tâbi tutulur.

…

2.Bu maddenin uygulanmasında;

a) Parasal olmayan kıymetler; parasal kıymetler dışındaki kıymetleri,

b) Parasal kıymetler; Türk Lirasının değerindeki değişmeler karşısında nominal değerleri aynı kaldığı halde satın alma güçleri fiyat hareketlerine göre ters yönde değişen kıymetleri (Yabancı paralar da parasal kıymet olarak dikkate alınır.),

…

3.Düzeltme işleminde aşağıdaki tarihler esas alınır:

…

b) İlk madde ve malzeme, ticari mallar, yarı mamul ve mamul stokların maliyetine dahil edilen unsurlar, yıllara sarî inşaat ve onarım işlerinde maliyeti oluşturan unsurlar, gelecek aylara ve yıllara ait giderler, maddî duran varlıklar ve bu varlıkları oluşturan unsurlar, maddî olmayan duran varlıklar ve bu varlıkları oluşturan unsurlar, özel tükenmeye tâbi varlıklar ve bu varlıkları oluşturan unsurlar, yıllara sarî inşaat ve onarım hakedişleri, haklar ve şerefiyeler için; defterlere kayıt tarihi (Bunlara mahsuben verilen veya alınan parasal olmayan avanslar, ödeme veya tahsil tarihinden mahsup tarihine kadar düzeltilir.).

…

7.Enflasyon düzeltmesi uygulanmayan bir hesap döneminden sonra enflasyon düzeltme şartlarının yeniden oluşması halinde; enflasyon düzeltmesi yapılan en son dönemden başlamak üzere enflasyon düzeltmesi yapılır. Bu şekilde belirlenen geçmiş yıl kârı vergiye tâbi tutulmaz, geçmiş yıl zararı zarar olarak kabul edilmez. …”,

– Geçici 33 üncü maddesinde, “…

31/12/2023 tarihli mali tablolar, enflasyon düzeltmesi şartlarının oluşup oluşmadığına bakılmaksızın enflasyon düzeltmesine tabi tutulur. Yapılan enflasyon düzeltmesinden kaynaklanan kâr/zarar farkı geçmiş yıllar kâr/zararı hesabında gösterilir. Bu şekilde tespit edilen geçmiş yıl kârı vergiye tabi tutulmaz, geçmiş yıl zararı zarar olarak kabul edilmez.

…

Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Hazine ve Maliye Bakanlığı yetkilidir.”

hükümleri yer almaktadır.

Ayrıca, 2023 hesap dönemi sonuna ve düzeltme şartlarının gerçekleşmesine/varlığına bağlı olarak (geçici vergi dönemleri dâhil) izleyen hesap dönemlerine ilişkin olarak enflasyon düzeltmesine tabi tutulacak mali tablolar ile yapılacak düzeltme işlemlerinin usul ve esasları 555, 560 ve 563 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğleri ile belirlenmiş, 165, 170, 175, 176 ve 181 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Sirkülerinde de enflasyon düzeltmesi uygulaması ile ilgili ilave düzenlemeler/açıklamalar yapılmış olup, 176 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Sirkülerinin “10.2. Gelecek dönemlere ait giderler” başlıklı bölümünde; “555 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinin ekinde yer alan listelerde parasal olan ve olmayan kıymetler listelenmiş, “180 Peşin ödenen ve cari dönem içinde ilgili gider hesaplarına kaydedilmemesi gereken, gelecek döneme ait giderler” ve “280 Peşin ödenen ve cari dönem içinde ilgili gider hesaplarına kaydedilmemesi gereken gelecek yıllara ait giderler” parasal olmayan kıymet olarak sayılmıştır.

Dolayısı ile dönem sonu itibari ile söz konusu hesaplarda yer alan tutarların enflasyon düzeltmesine tabi tutulması gerekmektedir.

…

Diğer taraftan, örnekteki gider hesaplarına aktarılan düzeltme farkı 2023 hesap döneminden kaynaklandığı için gider olarak dikkate alınmayacak, beyannamede kanunen kabul edilmeyen giderler kısmında gösterilecektir.” açıklamaları yer almaktadır.

Bu bağlamda, 2023 hesap dönemi sonuna ait bilançonun, enflasyon düzeltmesine tabi tutulmasından kaynaklanan kâr/zarar farkı geçmiş yıllar kâr/zararı hesabında gösterilmekte ve bu şekilde tespit edilen geçmiş yıl kârı vergiye tabi tutulmamakta, geçmiş yıl zararı zarar olarak kabul edilmemektedir.

Diğer taraftan, 555 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinin 9 uncu maddesinin (2) numaralı fıkrasına göre, nevi itibarıyla iktisadi işletmelere dâhil bulunan kıymetlerden parasal ve parasal olmayan kıymetler bu Tebliğ eki listelerde (EK 1 ve EK 2), Tek Düzen Hesap Planında izlendikleri hesap kodları ile gösterilmek suretiyle, yer almakta olup, söz konusu listelerden parasal olmayan kıymetleri ihtiva eden (EK 2) listede “180 Peşin ödenen ve cari dönem içinde ilgili gider hesaplarına kaydedilmemesi gereken, gelecek döneme ait giderler” ve “280 Peşin ödenen ve cari dönem içinde ilgili gider hesaplarına kaydedilmemesi gereken gelecek yıllara ait giderler” de bulunmaktadır.

Bunun yanı sıra, tekdüzen muhasebe sisteminin uygulanmasına ilişkin açıklamalar 1 Sıra No.lu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği ve daha sonra bu konuda yayımlanan diğer tebliğlerde yapılmış olup, söz konusu Tebliğin Muhasebe Usul ve Esasları /V-Tekdüzen Hesap Çerçevesi, Hesap Planı ve Hesap Planı Açıklamaları başlığı altında yer alan C-Hesap Planı Açıklamaları bölümünde;

“180 GELECEK AYLARA AİT GİDERLER Bu hesap, peşin ödenen ve cari dönem içinde ilgili gider hesaplarına kaydedilmemesi gereken, gelecek döneme ait giderleri izlemek için kullanılır.

280 GELECEK YILLARA AİT GİDERLER Bu hesap, peşin ödenen ve cari dönem içinde ilgili gider hesaplarına kaydedilmemesi gereken, gelecek yıllara ait giderleri izlemek için kullanılır.

İşleyişi: Gelecek yıllarla ilgili gider ve maliyet hesaplarına borç kaydedilecek olan peşin ödenen giderler bu hesabın borcuna kaydedilir. ilgili hesap dönemlerinde bu hesabın alacağı karşılığında dönen varlıklardaki “Gelecek Aylara Ait Giderler” hesabına gerekli aktarmalar yapılır. “

açıklamalarına yer verilmiştir.

Buna göre, gelecek bir hesap dönemine ait olarak peşin ödenen giderlerin izlendiği “180- Gelecek Aylara Ait Giderler” ve “280- Gelecek Yıllara Ait Giderler” hesaplarının, esas itibariyle, enflasyon düzeltmesi uygulamasında “parasal olmayan kıymet” olarak kabul edilmesi ve düzeltmeye tabi tutulması gerekmektedir.

Ayrıca, enflasyon düzeltme farkı ihtiva eden 280 No.lu hesabın, 180 No.lu Hesaba aktarımının, enflasyon düzeltme farkı da dikkate alınarak (alt hesapta izlenecek şekilde) yapılmasının yanı sıra, enflasyon düzeltme farkı ihtiva eden 180 No.lu hesaptan ilgili gider hesabına aktarımların da enflasyon düzeltmesi farkı dahil tutar üzerinden yapılması icap etmektedir.

Öte yandan, parasal olmayan kıymet mahiyetindeki söz konusu hesapların enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu oluşan farklardan 2023 hesap döneminden kaynaklanan kısmının, gider olarak dikkate alınmaması, beyannamede kanunen kabul edilmeyen giderler kısmında gösterilmesi gerektiği tabiidir.

Bilgi edinilmesini rica ederim.

(*)     Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.

(**)   İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.

T.C.

GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI

İstanbul Defterdarlığı

Gelir Kanunları Diğer Vergiler Grup Müdürlüğü

Sayı: E-97895701-155[2025/13]-1602353

Tarih: 03.12.2025

Konu: Devir sözleşmelerinde damga vergisi

İlgide kayıtlı özelge talep formunuz ve eklerinin incelenmesinden, … Vergi Dairesi Müdürlüğünün … vergi kimlik numaralı mükellefi … Ltd. Şti.’nin %50 hissesinin şirketinize ait olduğu, diğer %50 lik hissesinin ise … Vergi Dairesi mükellefi … San ve Tic.A.Ş.’ne ait olduğu,… San ve Tic. A.Ş.’nin adı geçen firmadaki %50’lik hissesinin devri ile ilgili adı geçen firma ile şirketiniz arasında 2/10/2024 tarihinde … 8. Noterliğinde “Limited Şirket Pay Devri Sözleşmesi” imzalandığı, daha sonra bu devir sözleşmesi kapsamında taraflar arasında …/…/2024 tarihli “…/…/2024 Tarihli Limited Şirket Pay Devir Sözleşmesine Ek Protokol” başlıklı kağıdın imzalandığından bahisle söz konusu ek protokolün 488 sayılı Kanuna ekli (2) sayılı tablonun IV/16 fıkrası kapsamında damga vergisinden istisna olup olmadığı hususunda görüş talep edildiği anlaşılmıştır.

488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olduğu; 2 nci maddesinde, vergiye tabi kağıtlar mahiyetinde bulunan veya onların yerini alan mektup ve şerhlerle, bu kağıtların hükümlerinin yenilenmesine, uzatılmasına, değiştirilmesine devrine veya bozulmasına ilişkin mektup ve şerhlerin de damga vergisine tabi olacağı; 3 üncü maddesinde, damga vergisinin mükellefinin kağıtları imza edenler olduğu; 4 üncü maddesinde, bir kağıdın tabi olacağı verginin tayini için o kağıdın mahiyetine bakılacağı ve buna göre tabloda yazılı vergisinin bulunacağı, kağıtların mahiyetlerinin tayininde, şekli kanunlarda belirtilmiş olanlarda kanunlardaki adlarına, belirtilmemiş olanlarda üzerlerindeki yazının tazammun ettiği hüküm ve manaya bakılacağı, mahiyeti tayin edilmek istenen kağıt üzerinde başka bir kağıda atıf yapılmışsa, atıf yapılan kağıdın hükümlerine nazaran iktisap ettiği mahiyete göre vergi alınacağı; 6 ncı maddesinin birinci fıkrasında, bir kağıtta birbirinden tamamen ayrı birden fazla akit ve işlem bulunduğu takdirde bunların her birinden ayrı ayrı vergi alınacağı; 14 üncü maddenin ikinci fıkrasında, belli parayı ihtiva eden mukavelenamelerin değiştirilmesi halinde artan miktarın aynı nispette vergiye tabi olacağı hükme bağlanmıştır.

Bu çerçevede, özelge talep formunuz ve eklerinin incelenmesinden;

-Şirketiniz ile … San ve Tic. A.Ş. arasında noterde düzenlenen …/…/2024 tarihli “Limited Şirket Pay Devir Sözleşmesi”nde, … San ve Tic. A.Ş.’nin … Turizm Ltd. Şti.’deki 10.000 payının bütün aktif ve pasifiyle, hukuki ve mali yükümlülükleriyle birlikte 10.000.000,00 TL. bedel karşılığında şirketinize devredildiği, devir bedelinin tamamının  nakden ödendiği belirlemelerine yer verildiği,

-…/…/2024 tarihli “…/…/2024 Tarihli Limited Şirket Pay Devir Sözleşmesine Ek Protokol” başlıklı kağıdın 1 inci maddesinde, …/…/2024 tarihinde Noterde, devir eden … San. ve Tic.A.Ş.’nin, … Turizm Ltd. Şti.’deki 10.000 adet payının ilk sözleşmede yazılı bedel ile şirketinize devri hususunda “Limited Şirket Pay Devri Sözleşmesi”nin düzenlendiği ve imzalandığı, pay devri sözleşmesinin matbu metin kullanılarak düzenlendiği, ilgili sözleşmede sehven devir bedelinin devir alana nakden ve tamamen ödendiği ifadesinin bırakıldığı, tarafların pay devri sözleşmesinin ek protokolde belirtildiği şekilde tadil edilmesi ve devir edenin … Ltd.Şti.’de bulunan tüm hak ve alacaklarının şirketinize temliki konusunda; 2.4 maddesinde, tarafların pay devri sözleşmesinde belirtilen ilk devir bedelinin … TL ilave devir bedeli tutarında arttırılması hususunda; 2.7 maddesinde, tarafların ayrıca muhasebe kayıtlarında da yer alan … Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin, muhtelif tarihlerde … Turizm Ltd.Şti.’nin banka hesabına gönderdiği … TL’lik alacağına ilişkin olarak alacağın şirketinize temlik edilmesi hususunda anlaştıkları belirlemelerine yer verildiği, dolayısıyla ek protokolde daha önce noterde düzenlenmiş …/…/2024 tarihli “Limited Şirket Pay Devri Sözleşmesi”nde yer alan devir bedelinin artırımının yanı sıra … San. ve Tic.A.Ş.’nin … Turizm Ltd.Şti.’den olan alacağının şirketinize (… A.Ş.) devri olmak üzere birbirinden tamamen ayrı iki akit ve işlem bulunduğu,

Buna göre, şirketiniz ile … San. ve Tic. A.Ş. arasında noterde düzenlenen …/…/2024 tarihli ilk devir sözleşmesine istinaden devir bedelinin ödendiği ve …/…//2024 tarihli ve … sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde pay devrinin tescili işlemlerinin tamamlandığı, ek  protokolün Ticaret Sicil Gazetesinde pay devrinin tescilinden sonra düzenlendiği, ek protokolde ilk devir sözleşmesine atıf yapıldığı, devir bedelinin artırılması yanında temlik işlemlerine de yer verildiği hususları birlikte değerlendirildiğinde, söz konusu ek protokolün 488 sayılı Kanuna ekli (2) sayılı tablonun IV/16 ncı fıkrası kapsamında değerlendirilmesi ve damga vergisinden istisna tutulması mümkün bulunmamakta olup, başvurunuz konusu ek protokolün 488 sayılı Kanunun 6 ncı maddesinin birinci fıkrası ve 14 üncü maddesinin ikinci fıkrasına göre artan devir bedeli ile temlik bedelinin toplamı üzerinden 488 sayılı Kanuna ekli (1) sayılı tablonun I/A-1 fıkrası uyarınca damga vergisine tabi tutulması gerekmektedir.